Γράφει ο Λευτέρης Β. Τζόκας

Πρόεδρος

Ένωση Ελλήνων Λογοτεχνών

Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ του λογοτέχνη ποιητή και πεζογράφου Γιάννη Κ. Τσώλη, στα πλαίσια μιας βραδιάς, αναμφισβήτητα δεν εξαντλεί το θέμα. Απλώς γίνονται κάποιες νύξεις για τον τιμώμενο και το έργο του, χωρίς την ανάλυση και την προβολή τόσο του δημιουργού όσο και του έργου του.

Θα προσπαθήσω, με πολύ λίγα λόγια, σεβόμενος το χρόνο σας, να σκιαγραφήσω την προσωπικότητα του ιστορικού λογοτέχνη Γιάννη Τσώλη, του ανθρώπου και φίλου. Φαντάζομαι να το κατορθώσω. Για όποιες σημαντικές, ενδεχομένως, παραλείψεις σας ζητώ συγγνώμη. Ξέρω εκ των προτέρων ότι ο καλός φίλος και συμπατριώτης μου, μέλος τριών πνευματικών σωματείων, της Ένωσης και της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών και του Συνδέσμου Ιστορικών Συγγραφέων, θα μου συγχωρέσει τυχόν παράλειψή μου.

Ο Γιάννης Τσώλης έχει στο ενεργητικό του μια σειρά από ποιοτικά βιβλία που έτυχαν την αναγνώριση από την επίσημη κριτική και τους αναγνώστες του. Δεν θα σταθώ σ’ αυτά. Θα περιοριστώ στο καινούργιο μυθιστόρημά του με τίτλο: «Οι Άρτιοι- στους αγώνες, στην πατρίδα, στην αγάπη». Στο βιβλίο αυτό ο Γιάννης Κ. Τσώλης δείχνει τη μεγάλη του καρδιά. Μια καρδιά που χωράει μέσα της όλους και για όλους χτυπά στο ρυθμό της ανθρωπιάς. Κατάπληξη προκαλεί το μήνυμα του έργου του, που δεν είναι άλλο από ενδιαφέρον για τον συνάνθρωπο και η προβολή των αιώνιων ιδανικών που είναι η αγάπη, ο έρωτας, ο αγώνας για τη ζωή. Και όλα αυτά με μέσα θεμιτά και απαζάρευτα. Όταν αυτό το βιβλίο μιλάει για την οικογένεια της συζύγου του Ελένης, τον αγωνιστή πατέρα της Βασίλη Μπίκα και την πεθερά του Πάτρα, τότε παίρνει άλλη διάσταση. Η τιμή και η αρετή συνήθως δεν μπαίνουν στο ζύγι. Δεν καλουπώνονται. Έτσι ο συγγραφέας Γιάννης Τσώλης παραμένει στο βιβλίο του αυτό, ο αμετανόητος εραστής του καλού και του ωραίου, ο ινδαλγός της τάξης και των ελληνικών παραδόσεων και της ελληνικής ψυχής. Όπως και ο πεθερός του Βασίλης Μπίκας δεν προδίδει τις αρχές του, δεν παρασπονδεί χάρη του εντυπωσιασμού και του εύκολου θορύβου. Υπερήφανος και γενναίος, όπως είναι οι ήρωες του, βλέπει ψηλά, βλέπει μακριά και ονειρεύεται τον αυριανό κόσμο που θα είναι δίκαιος για όλους.

Γι’ αυτά, εξ’ άλλου, τα ιδανικά στερήθηκε πολλές χαρές, έπαιξε τη ζωή του κορόνα γράμματα, είδε με τα μάτια του τον θάνατο, πάλεψε μαζί του και τον νίκησε, τελικά, εκεί όπου όλα έδειχναν ότι από στιγμή σε στιγμή θα γονάτιζε και θα άφηνε τον δρεπανοφόρο αντίπαλό του να περάσει θριαμβευτής πάνω από το κουφάρι του.

ΤΟΝ ΑΝΑΛΟΓΙΖΟΜΑΙ τα χρόνια εκείνα να είναι αυτός ο ίδιος, το παλικαρόπουλο εκείνο που αρματωμένο αντιμετώπισε τον κατακτητή με τους χιλιάδες ανώνυμους Έλληνες, μεγαλώνοντας την πανστρατιά της Αντίστασης των Ελλήνων. Ίσως αυτό να συνετέλεσε και στο βαθύ πλέγμα του μυθιστορήματος «Οι Άρτιοι» ως οντότητα και καταξιώνει τον γαμπρό του συγγραφέα Γιάννη Τσώλη στα Ελληνικά Γράμματα και τον οδηγεί στην πρώτη γραμμή εκείνων που λίγα γράφουν και πολλά εννοούν. Ο δεξιοτέχνης βιογράφος προσφέρει για μελέτη, το υπόδειγμα ανθρώπου, που τα έχει όλα, έτσι ώστε να λαμπρύνει τις σελίδες.

Είναι αλήθεια ότι το θάρρος των ηρώων Βασίλη και Πάτρας Μπίκα, δεν τους έλλειψε ποτέ, Και στα πιο δύσκολα ακόμα χρόνια της ζωής τους δεν υιοθέτησαν τα μισόλογα, δεν αμπαρώθηκαν πίσω από τη σιωπή. Νηφάλιος, μεγαλόκαρδος ο Βασίλης Μπίκας δεν επέτρεψε στον εαυτό του να ακολουθήσει τακτικές που θα ήταν σε βάρος κάποιου συνανθρώπου του και ιδιαίτερα συντρόφου του στα δύσκολα χρόνια που πέρασε. Χαρίζοντας στον ελληνικό λαό και ιδιαίτερα στα νιάτα αυτού του τόπου, την Άρτα, τους καρπούς και τους μόχθους χρόνων και χρόνων, να εκτιμήσουν. Ο συγγραφέας έσκυψε με πολλή στοργή επάνω στο έργο των ταπεινών του τόπου του, σε ονόματα που τα καταχώνιασε η αδιαφορία και η σκοπιμότητα, σε καταστάσεις που ήρθαν στο φως. Ανάσαναν και δικαιώθηκαν. Φιλοξενούνται πλουσιοπάροχα και παίρνουν τη θέση τους. Γεγονός που δίνει ιδιαίτερες διαστάσεις στον αγώνα του Βασίλη Μπίκα και φέρνει σε φως το μόχθο των συναδέλφων του, συναγωνιστών, γνωστών και αγνώστων, μεγάλων και μικρών.

Μελετώντας το χρονικό της ιστορίας ο αναγνώστης βλέπει ότι πρυτανεύει η λογική και κυριαρχεί η καρδιά, το συναίσθημα, ο καλός λόγος για τους διπλανούς, όχι με το συνηθισμένο ευχολόγιο, αλλά με το μέτρο της αξιολόγησης που επιβάλλει η πείρα και η ανωτερότητα του αγωνιστή- καθοδηγητή. Έτσι, είναι αρκετό να του χαρίσει τη δόξα και την τιμή στο πάνθεον των αθανάτων. Αλλά για να ολοκληρώσει το έργο «Οι Άρτιοι» ο συγγραφέας χρειαζόταν καρδιά και την είχε, διορατικότητα και υπομονή να καταγράψει την ιστορία του. Δεν είναι καθόλου εύκολο να ανασύρεις από τα βάθη των χρόνων ονόματα χωρίς να προδώσεις τον εαυτό σου και χωρίς να γίνεις ο στόχος επικριτών. Η ιστορία που κυκλοφορεί είναι ξεχωριστή. Αυτές που κυκλοφορούν σταματούν με την επωδό των ίδιων εκτιμήσεων, ως να αντιγράφει η μία την άλλη. Και το χειρότερο οι αναφερόμενοι θα πρέπει να είναι ονόματα ή κάποια ονόματα, που δίπλα σ’ αυτά πιστεύει ο αφελής ιστορικός ότι θα αναδομηθεί και η δική του αξία. Εδώ έχουμε την περίπτωση ανθρώπου που δεν ξεκίνησε να προσθέσει ακόμα ένα βιβλίο, μια ιστορία, για λόγους εντυπωσιασμού ή αν προτιμάτε προσωπικούς. Εδώ τα πράγματα είναι ξεκάθαρα και δεν χρειάζονται ιδιαίτερες αναλύσεις.

Ο Γιάννης Κ. Τσώλης έπραξε αυτό που του υπαγορεύει το χρέος. Η συνείδηση και το καθήκον. Δεν πήρε τη μεζούρα για να μετρήσει τις όποιες αξίες. Έβαλε το χέρι στην καρδιά του και αφού τα βρήκε με τη συνείδησή του, ξεκίνησε για το μεγάλο ταξίδι της συγγραφής. Δεν ήταν καθόλου εύκολος ο δρόμος που διάλεξε. Η περιπέτεια ήταν εμφανής. Οι Λαιστρυγόνες και οι Κύκλωπες αφθονούσαν τριγύρω του. Ακόμα και οι Σειρήνες. Κι εντούτοις απτόητος, καθόλα προετοιμασμένος άρχισε να βιώνει τη συγγραφική του Οδύσσεια, η οποία όσο και κοπιαστική αν ήταν, τελικά τον οδήγησε στην πολυπόθητη Ιθάκη. Τώρα τι αποκόμισε από όλο αυτό τον άθλο, αυτό το ξέρει πολύ καλύτερα ο ίδιος. Όλοι οι άλλοι υποπτεύονται ή απλώς υποπτεύονται. Εγώ θα πρόσθετα: του έμεινε η πείρα και η σοφία. Γεγονός για το οποίο δικαιώνονται όλοι οι αδικημένοι νεκροί και ζωντανοί. Οι πρώτοι συνεχίζοντας τον αιώνιο ύπνο τους και οι δεύτεροι, αναλογίζοντας τις ευθύνες τους. Όσο για τα Ελληνικά Γράμματα, αυτά θα ευγνωμονούν εσαεί τον λογοτέχνη ποιητή και συγγραφέα Γιάννη Κ. Τσώλη.

ΟΙ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΑΓΓΕΛΑΚΗ κατέβαλαν κάθε δυνατή προσπάθεια και το πέτυχαν, να βγει ένα βιβλίο αξιώσεων, με καλλιτεχνικό εξώφυλλο που αναπαριστά το ζεύγος Βασίλη και Πάτρα Μπίκα απ’ εκείνη την εποχή κι είχε πλούσιο φωτογραφικό υλικό στις 280 σελίδες. Συγχαρητήρια…

Λευτέρης Β.Τζόκας

Πρόεδρος

Ένωσης Ελλήνων Λογοτεχνών

VN:F [1.9.13_1145]
Rating: 0.0/5 (0 votes cast)